Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Türkçe Kulübü tarafından “Köktürk Kitabelerinin Bulunuş ve Çözümlenme Süreci” başlıklı bir konferans düzenlendi. Çevik Uraz Konferans Salonu’nda gerçekleştirilen konferansta Fen – Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Gürkan Gümüşatam, Köktürk Kitabeleri’nin ilk kimler tarafından ortaya çıkarıldığını ve nasıl çözümlendiğini anlattı.

Konferansta Köktürkler hakkında verilen bilgilerin yanı sıra, yüzyıllara dayanan süreç içerisinde Köktürk Kitabeleri hakkındaki birçok görüşü, kimlere ait oldukları, yazıtların temelleri, konuları ve bu anıtlara bağlı olarak bilim insanlarının hangi çalışmalarda bulundukları açıklandı.

Gürkan Gümüşatam, Köktürkler’in Hunlar’dan sonra Orta Asya’da kurulan ve devletlerinde resmi ad olarak Türkçe’yi kullanan ilk Türk devleti olduğunu belirterek, “Türkçe’nin en eski yazılı belgelerini yazan Köktürk, Türk dilinde ayrı bir önem taşımaktadır. Buna en iyi örnek 8. yüzyıla kadar uzanan bir süreçte yazılan Köktürk Kitabeleri’dir.” dedi.

Alana gidip araştırma yapan ilk kişinin Axel Heike olduğunu aktaran Yrd. Doç. Dr. Gürkan Gümüşatam, yine aynı süreç içerisinde birçok ilim heyetinin alanı ziyaret ettiğini ve bilgi sahibi olduklarını kaydetti. Gümüşatam, daha sonra asıl sorunun o dönemde iki anıtın çözümlenmesine rağmen, kime ait olduğunun bilinememesi olduğunu da söyledi.

Anıtların çözümlenme sürecinin metinler arası karşılaştırma ile başladığını açıklayan  Fen – Edebiyat Fakültesi Öğretim Üyesi Yrd. Doç. Dr. Gürkan Gümüşatam, “Bu keşif ardından hangi harfin hangi sese denk gelebileceği düşünülmüş ve örnek olarak “x” ünsüz “y” ünlü harf olmak şartıyla kelimelere göre anlam ve okunuşlar yüklenmiştir. İlk tespitler sırasında a, e harfleri, ikincisinde ise o, u harfleri çözümlenmiştir. Bu da Tük tarihinin bir nevi geçiş noktasıdır.” dedi.

Haber: Alin Çağlayan